ตรงกับวันขึ้น ๑๕ ค่ำ เดือน ๓
ความหมาย คำว่า "มาฆะ" เป็นชื่อของเดือน ๓ มาฆบูชานั้น ย่อมาจากคำว่า "มาฆบุรณมี" แปลว่า การบูชาพระในวันเพ็ญ เดือน ๓ วันมาฆบูชา จึงตรงกับ วันขึ้น ๑๕ ค่ำ เดือน ๓ แต่ถ้าปีใด มีเดือน อธิกมาส คือ มีเดือน ๘ สองครั้ง วันมาฆบูชา ก็จะเลื่อนไปเป็นวันขึ้น ๑๕ ค่ำ เดือน ๔. เป็นวันสำคัญวันหนึ่ง ในพุทธศาสนา คือ วันที่มีการประชุม สังฆสันนิบาตครั้งใหญ่ ในพุทธศาสนา ที่เรียกว่า "จาตุรงคสันนิบาต" และเป็นวันที่ พระสัมมาสัมพุทธเจ้า ได้ทรงแสดงโอวาทปาฎิโมกข์ แก่พระสงฆ์สาวก เป็นครั้งแรก ณ เวฬุวันวิหาร กรุงราชคฤห์ เพื่อให้พระสงฆ์ นำไปประพฤติปฏิบัติ เพื่อจะยังพระพุทธศาสนา ให้เจริญรุ่งเรืองต่อไป คำว่า "จาตุรงคสันนิบาต" แยกศัพท์ได้ดังนี้ คือ "จาตุรังค" แปลว่า "องค์ ๔." ส่วน "สันนิบาต" แปลว่า การประชุม. ฉะนั้น จาตุรงคสันนิบาต จึงหมายความว่า "การประชุมด้วยองค์ ๔" กล่าวคือ มีเหตุการณ์พิเศษ ที่เกิดขึ้นพร้อมกันในวันนี้ คือ
๑. เป็นวันที่พระสงฆ์ สาวกของพระพุทธเจ้า จำนวน ๑,๒๕๐ รูป มาประชุมพร้อมกัน ที่เวฬุวันวิหาร ในกรุงราชคฤห์ โดยมิได้นัดหมาย
๒. พระภิกษุสงฆ์เหล่านี้ ล้วนเป็น "เอหิภิกขุอุปสัมปทา" คือ เป็นผู้ที่ได้รับ การอุปสมบทโดยตรง จากพระพุทธเจ้าทั้งสิ้น
๓. พระภิกษุสงฆ์ทุกองค์ ที่ได้มาประชุม ในครั้งนี้ ล้วนแต่เป็นผู้ ได้บรรลุพระอรหันต์แล้วทุก ๆ องค์
๔. เป็นวันที่พระจันทร์ เต็มดวง กำลังเสวยมาฆฤกษ์. |
|